Noesa Penida (Jacobs, 1935)

H.K. Jacobs was Controller of Bali and Lombok from September 1931 until June 1935, and became controller after Th. B van Aalst resigned his post in 1931. Below notes are a part of Jacobs' "Memorie van Overgave" (Memorandum or Statement of Handover), which he published on 15 June 1935, a document containing important events that took place during the time Jacobs held this position.

The description begins after information is given on which pieces of arts were to be admitted to the Museum Bali. Additional information by the author Godi Dijkman is given is square brackets, the spelling of Indonesian words in the Dutch text is conform modern day spelling (2014).

Memorie van Overgave

Currently, Negara Bangli and Klungkung are subdivided into the following districts and desas (list: p.2-7). (p.7) The district of Nusa Penida is not included in this list as there are no changes.

1. Language, 2. Weaponry and 3. Ways of combat, 4. Subsistence, these have been described elaborately in a note by Haar in the 'Nieuwe Landrente Monografie' (Monograph on New Land Taxation).

It is always important to endeavour to find a market for the products of the poor island of Nusa Penida. The Punggawa Ida Bagus Tantra is doing his utmost in this respect. The kains dyed with endemic dyes were already sought after by the heads. The modern cloths, too, dark blue with stripes (...) are again used for jackets. The Museum [Bali] has ordered undid cloth for the (...) painters; this white cloth is also suitable for jackets.

The Public Information Service for Agriculture has supplied seeds of the Watt's Long Staple Peradenya cotton in Nusa Penida in order to enhance the cultivation of better types of cotton, as this is direly needed. The endemic cotton has a short staple, and as a consequence it is only possible to spin thick threads. As there are many fruiting trees on Nusa Penida, this service has done an experiment with good quality mango species from Java between Toja Pakeh and Sakti. An additional attempt will be made to plant more jeruk trees, as these fruits are even sold to Bali and Sumba. It has become apparent that on these arid islands Crotalaria does not grow. This is the reason why experiments were done with Tephrosia candida, and they have have proven successful. The Punggawa will make sure that this 'green manuring plant' is planted everywhere.

[This might refer only to mainland Klungkung] Water supplies in this district were forcefully undertaken. After the visit of resident De Hage Winkelman, a proposition was made to build another 31 wells, which was granted. Inspectors V. and W. are currently busy working on this plan. Moreover it is necessary to enlarge the roofs of the existing wells as they are too small, and as a conesquence too little water is collected and the wells never fill up.

C.N.A. de Voogt was Head Forester (Opperhoutvester); Lantana = 'Lempoejak" / lempuyak, mid 1934, the situation for Onderafdeling Kloengkoeng: oldest forest planting on Bali date back to 1926; much reforestation in Klungkung was done by corvée labour (herendiensten) to save costs.

Health situation

In generally good condition. No outbreaks of bacillary dysentery, whilst at the same time other diseases do not occur more than usual. The fight against yaws, which is to be found on Nusa Penida, in Pikat and Songan, has been on-going. The Gouvernementsstoomer 'Loewoek' (Government Steamer 'Loewoek)' arrives here every two months to enable the doctors to visit Nusa Penida.

Education

The Second Class Schools at Klungkung and Bangli have been transformed into 'Vervolgscholen' (School of Further Education) en 'Volksscholen' (Common Schools) to save money on staff expenditures. The Common Schools in Kintamani and Catur have been discontinued for lack of interest. Schools at Selat, Suana, Tanglad and Batumadeg have also been discontinued given the worsening malaise, and as a consequence to this, the fact that the country was apparently not willing to provide funding, whereas the schools at Kemasan and Gelgel underwent a process of amalgamation.

Economy

Also, I cannot agree on the enforcement of land interest on Nusa Penida. So much is written off from land interests due to poor harvests as a consequence of drought, that the cost of re-evaluation of land interest does not pay off. For this year [1935] land interest exemption due to the crisis has been set at 50%, while at the same time it has been decided by the ' Bali Landrente Afdeeling' (Department of Bali Land Taxation) to grant a total exemption of 80% for land hit most severely, i.e. surely 75% of the total agricultural land surface.

Income – Buying off corvée labour (Afkoopheerendienst)

Money scarcity becomes apparent from strongly diminished income from corvée labour, taxes on slaughter, and income tax. Income amounted to [omitted: Negara Bangli, income tax and tax on slaughter]

Year Negara Kloengkoeng (f)* Negara Gianjar (f) **
1926 Nihil -
1927 36882,50 - -
1928 42315,- -
1929 52352,50 146210,-
1930 42335,- 131237,70
1931 31952,50 44992,50
1932 8562,50 4255,50
1933 3078,- 39,75
1934 1302,- 1,5

Table above: *) Memorie van overgave, Jacobs, Klungkung, p.63; **) Memorie van overgave, Jacobs, Gianjar, p.58

(p.64) From the plant/vegetable world. These products have been extensively discussed in the 'Memorie' by Controller Haar in the Land Interest Monograph 1935/44.

Transport by water. The Balinese shareholders of the 'Noesa-Penida Motorboot Maatschappij' (Nusa Penida Motorboat Company) were granted compensation by the Government, which amounted to 50% of the value of their shares. Every two months the gs "Loewoek" (Provincial Executives?) "Loewoek" arrives here to enable the officials to visit Nusa Penida.

Klungkung, 15 June 1935. The retired Controller of Klungkung, signed: Jacobs

Formerly, weaving was a beautiful occupation of the Balinese women, whereas currently not even a third of them weaves kains this way for herself and her family. The preparation of vegetable dyes, with which formerly yarn was dyed, has become virtually extinct and has seems to have been largely forgotten [ibidem, 1928-1934].

* original Dutch text *

(p.2) Men heeft dus nu in de Negara Bangli en Kloengkoeng de volgende districts- en desa- indeeling: (p.2-7: opsomming) (p.7) het district Noesa-penida is niet opgenomen, omdat hier geen veranderingen zijn.

(PS. p.14) 1.Taal, 2.Bewapening en 3.Vechtwijze, 4. Middelen van bestaan, deze zijn uitgebreid beschreven in de nota van Haar en in de Nieuwe Landrente Monografie.

(p.14) Het is zaak om steeds te trachten voor de producten van het arme Noesa Penida afzet te vinden. De Poenggawa Ida Bagus Tantra doet hiervoor zijn uiterste best. De met inheemsche verfstoffen gekleurde kains konden al eenigen aftrek vinden bij de hoofden. Ook de moderne stoffen, donker blauw met verschillende strepen, worden (...)

(p.15) (...) al weer gebruikt voor jassen. Het museum [Bali] heeft ongekleurd goed besteld voor de (...) schilders; dit witte goed is ook geschikt voor jassen. De landbouwvoorlichtingsdienst heeft zaad van Watt's Long Staple Peradenya katoen in Noesa Penida verstrekt om te trachten op die manier een betere katoensoort te kweeken, want dat is wel noodig. De inheemsche katoen heeft een korte stapel, waardoor het alleen mogelijk is om dikke draden te spinnen. Daar op Noesa Penida veel vruchtbomen voor komen, heeft deze dienst tusschen Toja Pakeh en Sakti een proef genomen met goede manggasoorten uit Java. Ook zal getracht worden om meer djeroeks te planten, daar deze vruchten tot zelfs naar Bali en Soemba verkocht worden. Op deze droge eilanden is gebleken, dat crotalaria het niet doet. Daarom werden proeven genomen met Tephrosia candida, die slaagden. De Poenggawa zal zorgen, dat deze groenbemester overal geplant wordt.

De watervoorzieningvan dit district werd krachtig ter hand genomen. Na het bezoek van Resident De Hage Winkelman werd een voorstel ingediend om nog 31 waterputten te bouwen, hetgeen toegestaan werd. De Opzichter V. en W. is bezig met de uitvoering. Bovendien is het noodzakelijk om de daken der bestaande putten te vergrooten, omdat die te klein zijn, waardoor te weinig water wordt opgevangen en de putten nooit vol raken.

(p.16) C.N.A. de Voogt was Opperhoutvester
(p.25) Lantana = 'Lempoejak" / lempuyak
(p.27) toestand medio 1934 voor Onderafdeling Kloengkoeng, oudste bosaanplanting op Bali dateren van 1926
veel reboisasi werd gedaan in Klungkung door herendiensten om kosten te besparen

(p.58) Gezondheidstoestand. Deze is over het algemeen goed te noemen. Er kwamen geen explosies voor van bacillaire dysenterie, terwijl andere ziekten ook niet abnormaal veel voorkomen. De bestrijding van framboesia, die voorkomt op Noesa Penida, in Pikat en Songan, ging geregeld door. De Gouvernementsstoomer 'Loewoek' komt elke twee maanden hier, zoodat de Dokter gelegenheid heeft om naar Noesa te gaan.

(p.61) Onderwijs. De tweede klasse scholen in Kloengkoeng en Bangli zijn om te bezuinigen op de personeelsuitgaven omgezet in Vervolgscholen en Volksscholen. De volksscholen in Kintamani en Tjatoer worden wegens gebrek aan belangstelling opgeheven. Daarna volgde bij het scherper worden van de malaise, waardoor het land zo weinig mogelijk subsidie aan het volksonderwijs wil geven, de sluiting van de scholen van Selat, Swana, Tanglad en Batoemadeg, terwijl de scholen van Kamasan en Gelgel werden samengesmolten.

(p.62) Economische toestand. Ook de handhaving van de landrente op Noesa-Penida kan niet mijn goedkeuring wegdragen. Er wordt daar zo veel van de landrente afgeschreven door misgewas wegens droogte, dat het de kosten van een herziening niet loont. Voor dit jaar is de crisisontheffing op 50% vastgesteld, terwijl door het hoofd der Bali Landrente Afdeeling is voorgesteld om voor de slechtste gronden, en dat zijn zeker 75% der gronden, een totale ontheffing te geven van 80%. Het komt mij beter voor om hier inkomstenbelasting te heffen.

(p.63): ontvangsten – Afkoopheerendienst. (table)

De geldschaarschte blijkt uit de sterk achteruit geloopen ontavngsten van de heerendienst, slachtbelasting en inkomstenbelasting. De ontvangsten bedroegen [Negara Bangli weggelaten; inkomstenbelasting en slachtbelasting weggelaten]:

Jaar Negara Kloengkoeng (f)* Negara Gianjar (f) **
1926 Nihil -
1927 36882,50 - -
1928 42315,- -
1929 52352,50 146210,-
1930 42335,- 131237,70
1931 31952,50 44992,50
1932 8562,50 4255,50
1933 3078,- 39,75
1934 1302,- 1,5

Tabel (boven): *) Memorie van overgave, Jacobs, Klungkung, p.63; *) Memorie van overgave, Jacobs, Gianjar, p.58

(p.64) Uit het plantenrijk. Deze producten werden reeds uitvoerig besproken in de Memorie van Controleur Haar en in de Landrente Monographie 1935/44.

(p.64) Transportmiddelen te water. De Balische aandeelhouders van de Noesa-Penida Motorboot Maatschappij kregen van het Gouvernement een schadeloosstelling, welke 50% bedroeg van het bedrag van hun aandelen. Eens in de twee maanden komt de gs "Loewoek" voor eenige dagen hier, zoodat de ambtebaren gelegenheid hebben om NP te bezoeken.

(p.65) Kloengkoeng, 15 Juni 1935. De afgetreden Controleur van Kloengkoeng, getekend Jacobs

Source

  • Jacobs. H.K. – Memorie van Overgave der Onderafdeeling Kloengkoeng van den Controlleur van Kloenkoeng, Gouvernement Groote Oost, Bali en Lombok, A Zuid Bali, Kloengkoeng, (aftredenden/afgetreden controleur), 71 pagina's/Tabn/foto's, 15 juni 1935
  • Jacobs. H.K. – Memorie van overgave der Onderafdeling Gianjar van den aftredenden Controleur van Gianjar, 30 November 1928 – 3 October 1934

This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it. research: Godi Dijkman www.godidijkman.nl social facebook box white 24